Een paus met de tijd op z'n hielen

Dit stukje gaat over haast en ik heb weinig tijd om het te schrijven. Te veel aan mijn hoofd. Treinen halen, inchecken en niet vergeten uit te checken en achter gerepareerde laptops aan bellen. Ondertussen hoofdpijn en te weinig slaap. En waarom loopt die man op straat te gillen? De hele dag al.

Iedereen om mij heen lijkt ook haast te hebben. Het moet nu en hier. Nederland haastland.  

Toen ik laatst terugkwam uit een land waar het leefritme een stuk lager ligt dan hier, gebeurde het. Ik stapte uit de trein in mijn woonplaats en het was alsof iedereen mij moest hebben. Een meute haasthebbers versperde mij de weg. ‘Ga weg, ik moet instappen. Wat doe je hier?’, leken ze te zeggen. Even dacht ik dat ze me zouden opjagen en met hun paraplu’s ergens in een steeg zouden afrossen, maar ze lieten me ontsnappen.

(Het Zwarte Pietendebat zou ook gebaat zijn bij wat minder haast. Het aanpassen van een diepgewortelde traditie?  Dat doen wij in ons land het liefst in een paar weken tijd. Ik gun dit overspannen landje wat meer geduld).

Laatst hoorde ik dat Napoleon ook altijd zo’n haast had. Gek genoeg een geruststelling. Hij at gulzig en veel te snel (niet goed voor de spijsvertering) en als hij met een van zijn vijfenzestig (!) minnaressen naar bed ging, hield hij zijn sabel gewoon om.

Of neem nou paus Franciscus. Elke woensdag ontvangt hij pelgrims op het Sint-Pietersplein. Die audiëntie begon altijd om half elf, wanneer de paus in zijn witte jeep het plein op reed en zijn zegentocht begon. Dat werd kwart over tien, tien uur. Laatst had de klok van de Sint-Pieter nog maar net half tien geslagen of daar was hij al. Kinderen optillen, gehandicapten begroeten, catechese: het gebruikelijke werk. Toen hij eenmaal op zijn stoel zat, was hij buiten adem. Binnen een uur was hij al weer weg.

Tegen vrienden schijnt Franciscus gezegd te hebben dat hij op z’n tachtigste wil aftreden. Dan heeft hij nog een kleine twee jaar om de kerk te hervormen. Een paus met de tijd op z’n hielen: dat kan niet goed gaan.

Een man met haast maakt fouten. Ook de voor sommigen al zo goed als heilige paus Franciscus. De afgelopen weken ging hij een aantal keren opzichtig de mist in. Niet goed nagedacht. Te snel gehandeld. Had beter gemoeten.

Zo probeerde hij de bisschoppensynode over het gezin over te nemen door bevriende bisschoppen een tussenverslag te laten schrijven met daarin hele vriendelijke woorden voor homo’s en samenwonenden. Dat ging veel deelnemers  te ver en het werd teruggedraaid. Twee wee weken geleden - ik heb het op deze plek al eerder aangekondigd- zette hij de Amerikaanse kardinaal Raymond Burke, leider van de traditionele vleugel binnen het Vaticaan, uit zijn functie en benoemde hem tot patroon van de ridderorde van Malta. Een Romeins erebaantje voor pensioengerechtigde kardinalen dat Burke (66) alle tijd en ruimte geeft de oppositie tegen Franciscus te leiden. En vergeet niet: Burke was ook nog eens goed voor miljoenen dollars per jaar ter vrije besteding van de bisschop van Rome. Zo komt die arme kerk voor de armen er sneller dan Franciscus zou willen. Hij had wel wat beter zijn best mogen doen om Burke en zijn vrienden aan boord te houden. Maar deze paus krijgt graag zijn zin en heeft weinig geduld.

Misschien is nog een andere verklaring voor die haast van Franciscus. De paus preekt regelmatig over het einde der tijden. En dat is voor hem niet een of ander vaag visioen, maar een reëel iets. Compleet met de antichrist, de ondergang van de wereld, de verrijzenis van de doden en het Laatste Oordeel. Die eindtijd is volgens de paus al begonnen. Nu, terwijl ik dit stuk schrijf. En hij weet ook wie er achter zit: de duivel in eigen persoon die mensen verleidt God te verloochenen. En die zet alles in wat hij tot z’n beschikking heeft, zegt Franciscus. Misschien dus ook wel de haast. Hij zou het uitgevonden kunnen hebben.  

Ondertussen werd gisteren mijn fiets gestolen en moest ik te voet naar mijn werk. Een ongekende rust nam bezit van mij. Tot ik mij in winkelcentrum Hoog Catharijne waagde, episch centrum van de haast. Hordes gestreste mensen kwamen op mij af. Om elke tien meter stond een bewapende politieagent met een fel geel hesje aan. Het kon niet anders of die wisten dat er elk moment een terroristische aanlag kon plaatsvinden.

Alles in het winkelhart van Nederland rook naar het einde der tijden.

 

Deze column verscheen eerder in Trouw van 25 november 2014. Licht gewijzigd, dat dan weer wel.

           

 

 

 
 

Agenda

De nieuwe paus

'Habemus papam!' schalde er op 13 maart over het majestueuze Sint-Pietersplein in Rome. Paus Franciscus is zijn naam, maar wat weten we nu eigenlijk over de nieuwe opvolger van Petrus?

Lees meer..
Vaticaan op YouTube